Kategori: Makaleler

H2O Bir Molekül Mü? – Kayseri Sokaklarından Duygusal Bir Yolculuk Geçen hafta Kayseri’nin soğuk bir akşamında, penceremin önünde otururken elime defterimi aldım ve “H2O bir molekül mü?” sorusunu yazdım. Garip gelebilir ama o an içimde bir sürü duygu vardı: hem merak, hem biraz hayal kırıklığı, hem de umut. Çünkü uzun zamandır kafamda dolanıp duran soruları bir yere dökmek istiyordum. Çay ve Düşünceler Kışın ilk karı düşerken mutfakta çayımı demledim. Çayın buharı yüzüme değince, çocukluğum aklıma geldi. Babam bana sık sık “su hayatın kaynağıdır” derdi. O zamanlar sadece içmek için suyu önemserdim, ama şimdi H2O’nun bir molekül olduğunu, iki hidrojen bir…

Ezogelin Çorbası: Gelenekten Moderniteye Bir Yolculuk Ezogelin Çorbası: Bir Lezzet Efsanesi Konya’da, Türk mutfağının ve özellikle Anadolu’nun derin geleneklerinin her daim canlı kaldığı bir şehirde yaşıyorum. Konya’nın çorbaları, sadece mideyi değil, ruhu da doyurur. Ezogelin çorbası, işte bu geleneksel lezzetlerden biri. Ancak, bu çorba hakkında o kadar çok farklı bakış açısı ve yorum var ki, “Ezogelin içinde neler var?” sorusunun cevabı da tam bir kültürel çeşitlilik gibi. İçinde geleneksel malzemelerden bilimsel bakış açısına kadar pek çok farklı yaklaşım barındırıyor. Ancak hemen şunu belirteyim: içimdeki mühendis diyor ki, “Bu çorbanın tarifi, mühendisliksel bir yaklaşım gerektiriyor. Yani oranlar, malzeme bilimi, hatta enerji…

Amfizem ile KOAH Arasındaki Farklar: Küresel ve Yerel Perspektiften Bir Bakış Bursa’da, yoğun iş temposu ve şehir hayatı arasında, bir yandan da sağlığımıza dikkat etmeye çalışırken, karşımıza çıkan sağlık sorunlarından biri de akciğer hastalıkları. Hepimizin en azından bir şekilde duyduğu iki terim var: Amfizem ve KOAH. Hatta bu iki terimi genellikle birbirinin yerine kullandığımızı da fark ediyorum. Ama aslında, her ikisi de akciğerleri etkileyen ciddi hastalıklar olsa da, aralarında belirgin farklar var. Gelin, bu farkları birlikte keşfedelim ve hem Türkiye’de hem de dünyada nasıl ele alındığını inceleyelim. Amfizem Nedir? Amfizem, akciğerlerin hava kesecikleri olan alveollerin hasar görmesiyle gelişen bir hastalıktır.…

İç Dikiş Patlaması Nasıl Anlaşılır? – Bir Kayıp Hikâyesi İç dikiş patlaması… Kulağa biraz tüyler ürpertici geliyor değil mi? İlk duyduğumda ben de aynı şekilde hissetmiştim. Ama zamanla, bu korkutucu kavramın ne kadar gerçek bir tehdit olduğunu anlamam uzun sürmedi. Bu yazı, sadece bir sağlık sorunu anlatmıyor; aynı zamanda kayıplarımızla başa çıkma şeklimizi, yaşadığımız zor zamanların ne kadar güçlü olabileceğini anlatıyor. Çünkü iç dikişin patlaması, sadece bedensel bir şey değil; duygusal olarak da insanı derinden etkileyen bir deneyim. Bir An, Bir Anlık Korku Kayseri’de karlı bir kış akşamıydı. Yeni evlenmiştim ve hayatımda her şeyin, her şeyin yeni olduğu bir dönemden…

Çocuk Genetik Bölümüne Nelere Bakar? (Bir Genetik Çocuğun İçsel Dünyası) Giriş: Genetik mi, Çocuk mu? Çocuk genetik bölümüne bakmak… Eh, bu cümleyi kurarken içimden bir tık şaşkınlık geçti. Çünkü, önceki yazılarımda genetikten bahsediyor olsam da, her zaman biraz kafa karıştırıcıydı. Genetik, çocuklar, DNA falan… Neyse, anladınız. Çocuklar zaten başlı başına bir gizemken, bir de genetiklerini çözmek ne kadar eğlenceli olabilir? Beni tanıyanlar bilir, genetik bilimleri benim için çoğu zaman “Şu an ne düşündüğümü bilmeyen bir sürü zeki insan, genetiklerini birleştirerek çocuk yapmaya çalışıyor” gibi bir şeydir. Hatta bazen kendi hayatımı düşünürken, ailemdeki genetik mirası sorgulamakta buluyorum kendimi. Gerçekten, neden bizde…

Çetinkaya Nedir? Eskişehir’in gözde mekanlarından birine adını veren ve son yıllarda sıkça duyduğumuz “Çetinkaya” aslında sadece bir isim değil, çok daha fazlasını barındıran bir kavram. Çetinkaya’nın ne olduğu sorusu, farklı bağlamlarda farklı anlamlar taşıyor olabilir; ancak bu yazıda, bilimsel bir mercekten bakarak ve günlük dilde anlaşılabilir bir şekilde, Çetinkaya’nın hem tarihsel hem de günümüzdeki yerini inceleyeceğiz. Çetinkaya’nın Tarihi Kökenleri Çetinkaya, özellikle Eskişehir halkı için bir marka haline gelmiş, yerel bir değer taşıyan bir isim. Aslında, Eskişehir’deki Çetinkaya adı, ilk başta bir işletme ismi olarak ortaya çıkmış ve zamanla bir kavram halini almış. Ancak bu, sadece bir işletme ismi olmanın ötesinde,…

Kendi Deneyimim ve Kalem Tutma Aparatına İlk Bakış Dikkatimi çeken en basit araçlardan biri, kalem tutma aparatı oldu. İnsan davranışlarının ardındaki karmaşık bilişsel ve duygusal süreçleri merak eden biri olarak, bu basit aparatı elime aldığımda zihnimde pek çok soru belirdi: Neden bazı insanlar bu tür bir aparatı kullanmayı tercih ediyor? Beyin bu küçük destekle gerçekten farklı mı çalışıyor? Duygusal zekâ ve sosyal etkileşim açısından bu aracın etkileri neler olabilir? Bu yazıda kalem tutma aparatını sadece bir yazı aracı olarak değil, insan psikolojisi merceğinden ele alacağım. Araçların bilişsel işlevleri, duygusal deneyimlerimizi ve sosyal bağlarımızı nasıl etkileyebileceğini güncel araştırmalarla tartışacağız. Bilişsel Psikoloji…

İlaç Kullanan Erkeğin Çocuğu Olur Mu? Herkese merhaba! Bugün biraz daha farklı bir konudan bahsedeceğim: “İlaç kullanan erkeğin çocuğu olur mu?” Sıkça merak edilen bir soru. Kendimi tanıdıktan sonra, belki biraz da gündelik hayattan örnekler vererek, bu soruya derinlemesine bir bakış açısı sunmak istiyorum. Ben İstanbul’da yaşayan, 27 yaşında bir ofis çalışanıyım ve akşamları blog yazıyorum. Bu konuda kendi düşündüklerimi ve çevremden duyduklarımı da katıp, hem bilimsel hem de bireysel bir perspektif sunmak istiyorum. İlaçların Cinsiyet Üzerindeki Etkisi Hadi hemen konuya girelim. Erkekler için ilaç kullanmanın, özellikle doğurganlık üzerine etkileri ne olabilir? Bu soruyu düşündüm ve aslında bana ilk aklıma…

Mısır’ın Akdeniz’e Kıyısı Var Mı? Giriş: Akdeniz’e Kıyısı Olmayan Bir Ülke Mi? Mısır’ın Akdeniz’e kıyısı olup olmadığını sorgulamak, yüzeyde basit bir coğrafi soru gibi görünebilir. Ancak derinlemesine incelendiğinde, aslında oldukça politik ve kültürel bir meseleye dönüşüyor. Her ne kadar coğrafi haritalarda Mısır’ın Akdeniz’e kıyısı olduğu açıkça görülse de, bu soruya farklı açılardan yaklaşmak mümkün. Gerçekten de, Mısır’ın Akdeniz kıyıları, bu bölgedeki tarihsel ve stratejik önemini nasıl etkiliyor? Akdeniz’i Mısır’ın bir parçası olarak kabul etmek, bölgenin geleceği açısından ne gibi sonuçlar doğurur? Hadi bunları tartışalım. Mısır’ın Akdeniz Kıyıları: Bir Gerçeklik Mi, Bir İllüzyon Mu? Mısır’ın Akdeniz’e kıyısı olup olmadığını tartışmadan önce,…

Farklı Kültürlerle Bir Yolculuk: PBA Hastalığı Nedir? Dünya üzerinde sayısız kültür, dil ve topluluk var. İnsan olarak bu çeşitliliğe duyduğumuz merak, bizi hem görünmeyeni gözlemlemeye hem de empati kurmaya iter. Bu yazıda, tıbbi bir fenomen olarak karşımıza çıkan PBA hastalığı nedir? sorusunu, antropolojik bir mercekten ele alacağız. Ancak bu yaklaşımda, sadece biyolojik veya klinik tanımlarla yetinmeyeceğiz; ritüeller, semboller, akrabalık yapıları, ekonomik sistemler ve kimlik oluşumu ekseninde PBA’nin toplumsal ve kültürel yansımalarını inceleyeceğiz. Kültürel Görelilik ve PBA Antropolojide “kültürel görelilik” kavramı, bir topluluğun inançlarını, davranışlarını ve uygulamalarını kendi bağlamında anlamayı önerir. PBA, yani Pseudobulbar Affect, ani ve kontrolsüz duygusal patlamalarla kendini…